Hoe herken ik acquisitiefraude

Ondernemer opgelet! Herkent u dit?

U ontvangt onaangekondigd telefoon, email, fax of post. Dit kan bij eerste oogopslag op een nota lijken, maar let goed op de kleine lettertjes:

Klik hier voor voorbeelden van aanbiedingen (bron kvk)

Klik hier voor het overzicht van de bij SAF bekende spooknota's 

In het aan u gerichte schrijven wordt vaak aangegeven dat uw bedrijf al een relatie heeft met de partij die u het bericht zendt.

Het kan hier dan gaan om:

(Opzeggingen van) naamsvermeldingen/advertenties in:
• Ondernemersbladen
• Online (telefoon-)gidsen
• CD rom gidsen
• Expositiegidsen
• Databanken
• Personeelsadvertenties

Sponsoring van (naam- en logovermelding in):

• Puzzelboekjes
• Goede doelen gidsen

Verzoeken omtrent:
• Inschrijving in (internatonale) handelsregisters en databanken
• Registratie en/of doorlink van domeinnamen 
• Merkregistratie

Mocht u een en ander niet vertrouwen: check en wordt deelnemer van SAF !

Meest voorkomende vormen van acquisitiefraude

Via de telefoon:

Gesprek is gebaseerd op een leugen, bijvoorbeeld:

1. Het malafide bureau refereert bijv. aan advertentieovereenkomst die eerder mondeling zou zijn afgesproken. Een bevestiging hiervan per fax volgt direct hierna.
2. Of de ondernemer heeft in het verleden opdracht gegeven tot plaatsing van een (personeels-) advertentie in een bepaalde uitgave. Uit deze bonafide uitgave wordt de advertentie geknipt die daarin destijds met medeweten en op kosten van de opdrachtgever is geplaatst. Vervolgens wordt deze uitgeknipte advertentie geplakt op een faxbericht. Deze fax met o.a. de daarop verwerkte “legale” advertentie wordt ten bewijze van de vermeende opdracht tot plaatsing van de advertentie aan de “opdrachtgever” gefaxt. Vervolgens blijkt vaak dat hierdoor de ondernemer er kennelijk toch van overtuigd wordt dat er opdracht tot plaatsing van een advertentie is gegeven, zodat hij of zij alsnog op het betalingsverzoek ingaat.
3. Of de ondernemer wordt in de waan gebracht te maken te hebben met het eerdere – bonafide – bureau waaraan hij daadwerkelijk een opdracht heeft verstrekt (vaak een gemeentegids of een politiegids die huis aan huis wordt bezorgd).
   De nu te verzenden fax dient uitsluitend getekend te worden ter controle van de eerder aan het bureau verstrekte gegevens. Later blijkt men toch te hebben getekend voor een (volstrekt nieuwe) opdrachtbevestiging.
4. Er wordt gezegd resp. er wordt heel sterk gesuggereerd dat er wordt samengewerkt met of dat de uitgever in opdracht werkt van overheidsinstanties (Min. van Defensie voor uitgevers die zeggen afzwaaiende militairen te bereiken), gemeenten (wij brengen de gemeentegids uit). Er wordt zelfs niet geschroomd om met gebruikmaking van patiëntenverenigingen en goede doelen op de sociale goodwill toer te gaan, waarvan het kwalijke door buitenstaanders moeilijk te doorzien is.
5. Eerst wordt met een smoes door een vertegenwoordiger van het dubieuze bureau telefonisch geïnformeerd wie er verantwoordelijk is voor het (personeels-) advertentiebeleid. Of men gebruikt de naam van deze persoon die al in de bonafide advertentie werd genoemd. Vervolgens wordt in een tweede telefoongesprek gerefereerd aan de eerdere beweerde “afspraken” met deze verantwoordelijke.
6. Er wordt een ondernemers- of bedrijvenagenda uitgebracht waarvan de suggestie wordt gewekt dat deze bij een grote doelgroep terecht komt. Uiteindelijk komt deze uitgave alleen bij de adverteerders zelf in de bus.
7. Er wordt stelselmatig aan de telefoon een (internet-)contract voor een bepaalde prijs verkocht, waarbij essentialia van de (later te tekenen) overeenkomst weg worden gelaten en de algemene voorwaarden (waarin vermeld dat men binnen 8 dagen onder het contract uit kan) niet direct kenbaar worden gemaakt (soms echter wel maar dan altijd nadat deze 8 dagen verstreken zijn).
8. Een variant hierop: de ondernemer stond gratis op een internetgids en nu kan hij intekenen voor een overzichtelijk bedrag per jaar om op die website te blijven staan. De mondelinge overeenkomst strookt echter niet met de even later te ondertekenen opdrachtbevestiging en het daaropvolgende “controlegesprek” waaruit blijkt dat dit bedrag exclusief BTW per maand en drie jaar lang moet worden betaald.
9. De ondernemer kan een eerdere (gratis) plaatsing verlengen. De ondernemer geeft aan dat hij dat niet wil. Waarop door de andere partij dringend wordt verzocht de thans toe te sturen fax toch te ondertekenen omdat de ondernemer anders niet uit het bestand gehaald kan worden. Men blijkt (uiteraard achteraf) toch te hebben getekend voor een opdrachtbevestiging.
10. Oplichting via interviews. Ondernemers worden benaderd door een serieus klinkend blad – bijvoorbeeld een Engels- of Duitstalige uitgave met een naam die sprekend lijkt op die van een bonafide uitgever – met het verzoek om een interview. Er wordt keurig een afspraak gemaakt met de ondernemer die na het interview verzocht wordt om mee te werken aan het plaatsen van foto’s waarvoor wel betaald moet worden. De millimeterprijs hiervoor wordt tevens in de brief vermeld (bijv. € 8,95 per mm/kolom); er wordt echter geen melding gemaakt van de uiteindelijke afmetingen van de foto’s in de te verschijnen uitgave. Met als gevolg dat de ondernemer ineens wordt geconfronteerd met een rekening variërend tussen € 2.000 - € 6000,--, daar de foto’s bijna paginagroot in de uitgave opgenomen blijken te zijn.
11. De ondernemer ontvangt een “offerte”. Dit betreft offertes voor plaatsing van een advertentie. Dit blijkt in feite echter een opdrachtbevestiging te zijn.
12. De ondernemer ontvangt een correctieformulier. Op het correctieformulier worden de bedrijfsgegevens vermeld, waarin iets foutief staat vermeld of juist is weggelaten. Verbeterd en ondertekend terugsturen leidt tot een overeenkomst met een betalingsverplichting, ook al maakt de ondernemer uit de tekst op het formulier op dat het hier om gratis vermelding gaat.
13. De “tegoedbon”: de ondernemer of één van zijn medewerkers wordt gebeld met de mededeling dat het bedrijf of de instelling nog een advertentie te goed heeft waarvoor in het verleden al betaald is. Het acquisitiebedrijf wil gaarne weten of de gegevens van het bedrijf nog correct zijn. Er zal een fax worden gestuurd en de gegevens dienen te worden gecontroleerd. Indien akkoord, dient de fax getekend geretourneerd te worden. Omdat het al een betaalde advertentie betreft, is men kennelijk minder zorgvuldig met het bestuderen van de fax en blijkt men na ondertekening een nieuw contract te hebben afgesloten.

Domeinnaam fraude

De laatste jaren is een nieuwe, zeer populaire vorm van (internationale) acquisitiefraude gaande. De ondernemer wordt gebeld door een "toezichthoudend" Europees registratiekantoor, dat "heeft geconstateerd" dat een domeinnaam, gelijkluidend aan die van de gebelde ondernemer, maar dan met een extensie .info,.eu,.org of varianten daarvan, is aangevraagd door een derde partij, die de naam van de ondernemer voor eigen commericële doeleinden op internet wenst te exploiteren. Dit ontzettend klantvriendelijke registratiekantoor belt nu met de ondernemer, om deze per direct de gelegenheid te bieden zijn naam met de extensies in kwestie via hen te laten doorlinken naar de eigen website. Dit kan zelfs direct geregeld worden voor een periode van 5 jaar. De meeste ondernemers voelen zich door deze leugen onder druk gezet en gaan hiermee telefonisch akkoord, omdat zij inderdaad vrezen dat anderen partijen met hun handelsnaam op internet veel geld zullen verdienen.

ER WORDT GEWERKT VOLGENS EEN BEPAALD SCRIPT DAT EEN KEIHARDE LEUGEN BEVAT: ER IS GEEN ENKEL EUROPEES REGISTRATIEKANTOOR DAT AANVRAGEN VOOR DOMEINNAMEN KAN ZIEN, VOORDAT DEZE DAADWERKELIJK GEREGISTREERD WORDEN !!

Acquisitiefraude via een vertegenwoordiger

• De vertegenwoordiger komt bij de (veelal kleine) ondernemer langs en verkoopt een heel ingewikkeld klinkende informatiedienst via een 0900-nummer voor potentiële klanten die door dit 0900-nummer te toetsen, “gratis” informatie over de ondernemer kunnen krijgen (in dit tijdperk van eigen websites, volstrekt overbodig en duur). Het eerste jaar wordt als proefjaar voor weinig geld aangeboden. Dat deze informatie alleen via de fax (of via mail) verkrijgbaar is en dat de ondernemer zelf moet zorgen voor publicatie van dit nummer in alle gidsen waar hij nu instaat, wordt uiteraard niet verteld, ook niet dat de ondernemer - als deze niet aangetekend en tijdig opzegt - haast altijd vast zit aan een driejarig contract na dit eerste jaar
• Horeca ondernemers meldden het afgelopen jaar de volgende truc: een culinair journalist heeft uitstekend bij hun restaurant mogen eten en wil het bedrijf opnemen in de gratis uitgave over de horeca. De horecaondernemer is uiteraard blij met deze free publicity en stemt met dit aantrekkelijke voorstel in. Later blijkt hij te hebben getekend voor een abonnement het jaar daarop.

Acquisitiefraude via het fenomeen spooknota’s

Verzenders van spooknota’s hebben tot doel het door slachtoffers onverschuldigd te laten betalen aan de aanbieders die het beheer over gidsen of internetsites hebben en waarop de uiting van de misleide partij op te vinden zou zijn of is. Tegenprestatie blijft niet dan wel onvoldoende uit en slachtoffers worden hiermee misleid: bedrijven krijgen ineens een sterk op een factuur lijkende aanbieding, veelal voor opname in telefoon- of bedrijvengidsen (er wordt door het malafide bureau uiteraard ook geen geld uitgegeven aan naamsbekendheid van de site en publiciteit). Deze bedrijven maken ook vaak gebruik van vermeldingen van bedrijven die niet weten dat ze op hun site of in hun gids vermeld worden.

Het verschijnsel laat zich samenvatten als volgt:

1. Er is sprake van een relatief groot aantal klachten van ondernemers binnen een kort tijdsbestek.
2. De betrokken spooknota (inclusief relatie-/klantnummer en BTW nummer) lijkt zeer op bestaande nota’s van bonafide uitgeverijen
3. Er is geen eerder (mondeling) contact geweest tussen de ondernemer en het advertentiebureau.
4. De ondernemers ontvangen meteen een factuur of aanmaning en hebben nimmer iets getekend.
5. Na verloop van tijd blijkt dat het blijft bij die ene factuur of aanmaning, nadien ontvangen de ondernemers geen correspondentie meer, ook niet van een incassobureau.

Logo’s of websites die sterk lijken op bekende aanbieders van bedrijvengidsen worden hiervoor in de strijd gegooid. U zult de bedrijven de kost moeten geven die dit soort nota’s lukraak betalen. Vaak zijn de “gefactureerde” bedragen te klein (iets onder € 300,--) om te laten checken.

Acquisitiefraude waarbij de tegenprestatie waardeloos is (de oervorm)

Hierin zijn vele varianten:

1. Het magazine, krantje of tijdschrift bestaat helemaal niet.
2. Het magazine, krantje of tijdschrift wordt wel gemaakt maar dient voornamelijk als bewijsexemplaar voor de adverteerder zelf (en hiermee wordt een rookgordijn opgetrokken: de adverteerder heeft veelal in het geheel geen argwaan want hij heeft toch een bewijsexemplaar gekregen …); Willem Elschot liep hierin voorop in zijn boek “Lijmen het been” met de verkoper van het Wereldtijdschrift. Fraaie voorbeelden hiervan zijn ook bij SAF in bezit: ogenschijnlijk identieke bewijsexemplaren van het zelfde nummer, die inhoudelijk dezelfde artikelen en opmaak hebben, maar waar telkens nieuwe groepen adverteerders in staan (code achterop correspondeert met code op de opdrachtbevestiging voor bijvoorbeeld 50 adverteerders. Zo weten de oplichters exact aan wie ze welk bewijsexemplaar moeten sturen). Het zijn veelal niet meer dan schertsuitgaven, imitaties vol plagiaat artikelen en verfraaid met logo’s van bekende koepelinstanties of zelfs van ministeries, waardoor de schijn van deugdzaam handelen in ieder geval wordt gewekt.
3. De uitgever beweert te verspreiden via controlled circulation. De meeste adverteerders weten niet wat dat precies inhoudt. Het betekent dat de lezer een zgn. wilsverklaring heeft afgegeven dat hij het blad gratis wenst te ontvangen.
4. De website/internetgids bevat nauwelijks gegevens van andere bedrijven en is niet of nauwelijks te vinden via zoekmachines.

Acquisitie vanuit het buitenland

Behalve Nederlandse acquisitiebedrijven is er vanuit het buitenland (Spanje, Duitsland, Oostenrijk, Liechtenstein, Zwitserland) ook een aantal van dergelijke bureaus actief op de Nederlandse markt. Ook in dit geval ontvangt de ondernemer of instelling post of een fax die gecontroleerd dient te worden op bedrijfsgegevens voor een “free entry in our database”. Wel even ondertekenen en retourneren uiteraard.

Ook zijn er schrijnende gevallen bekend van gidsuitgevers die via grote vakbeurzen slachtoffers maken. De ondernemer wordt misleid doordat de naam van de beursorganisator bovenaan het contract is genoemd, waardoor het lijkt dat het stuk is verzonden door dit laatste bedrijf. Weer gaat het om werknemers/slachtoffers die niet goed lezen dat er getekend wordt voor een overeenkomst die leidt tot vermelding in een bestaande (internet-)gids.

Adviezen en tips om acquisitiefraude tegen te gaan 

1. Neem uit voorzorg - indien mogelijk - ieder telefonisch acquisitiegesprek op. Dan kan later eventueel worden aangetoond dat het later betwiste gesprek misleidend was.
2. Ga nooit tijdens een eerste verkoopgesprek akkoord met wat voor aanbieding dan ook; doe dus ook nooit telefonische toezeggingen !!
3. Gebruik altijd uw gezond verstand en stel u op als kritische klant. Buig niet meteen voor druk, alleen omdat u vreest dat de administratie inderdaad niet op orde is en de nota of claim dus gerechtvaardigd zal zijn. Léés in alle gevallen goed wat U tekent, en eis dat ook van uw medewerkers.
4. Controleer vooraf of de aangeprezen uitgave of dienst eigenlijk wel bestaat, of het aanbiedende bedrijf een smetteloze reputatie heeft en of er geen klachten over het bedrijf bestaan.
5. Maak een advertentieplan; bepaal vooraf uw doelgroep(en) en stel jaarlijks een advertentiebudget vast.
6. Leg een ordner aan voor al uw advertentieopdrachten. Houd een (alfabetische) lijst bij van alle uitgevers of advertentiebureaus waar u zaken mee doet. Bewaar daarin alle opdrachtbevestigingen, faxen, retourfaxen, facturen en overige correspondentie. U weet dan precies welke afspraken er zijn gemaakt en U kunt dan, als u onverwacht wordt opgebeld, snel nagaan of u met het bedrijf inderdaad eerder contact heeft gehad.
7. Als u een fax ontvangt met daarop een afbeelding van uw advertentie zoals die eerder was geplaatst in een gids of tijdschrift, pas dan heel goed op! Lees altijd de kleine lettertjes!
8. Neem rustig de tijd om na te gaan of het verhaal van de verkoper wel klopt. Laat u niet opjagen door smoesjes, zoals het verhaal dat ‘de drukker zit te wachten op akkoord’.
9. En wanneer het gaat om een ‘eenmalige’ aanbieding – wees op uw hoede. Wees wantrouwig wanneer verkopers verwijzen naar eerder gemaakte telefonische contacten met andere collega’s.
10. Laat alles wat u toezegt, door de verkopende partij zwart op wit vastleggen en per reguliere post aan u toesturen.
11. Teken nooit voor een advertentieplaatsing als men u geen schriftelijke bevestiging wil geven van oplage, verspreidingsgebied en - vooral – controleerbare doelgroep.
12. Wees schaars met uw handtekening!
13. Weeg af of de prijs voor uw advertentie of gidsvermelding in redelijke verhouding staat tot het formaat, de kwaliteit en de oplage respectievelijk de bezoekersaantallen van de uitgave of internetgids.
14. Zorg ervoor dat uw medewerkers alert zijn op de listige trucs van de malafide advertentieverkopers. Maak één (assertieve) medewerker verantwoordelijk en laat dit soort telefoontjes uitsluitend door hem of haar behandelen.
15. Heeft u bedenkingen over een bepaald aanbod, mail aan of bel dan met Steunpunt Acquisitiefraude voor meer informatie over een bepaalde uitgever of een advertentiebureau.